نادر افشار نادری یکی از چهرههای برجسته در عرصه مردم شناسی و فرهنگپژوهی ایران است. او عمر خود را صرف شناخت عمیقتر جوامع محلی و فرهنگهای گوناگون کشور کرد. او از نخستین پژوهشگرانی بود که مردمشناسی را بهعنوان یک مبحث علمی در ایران بنیان نهاد. در این راه او کوشید تا تصویری واقعی و مستند از زندگی، باورها، آداب و رسوم مردم مناطق مختلف ایران ارائه دهد. هدف اصلی او نه تنها گردآوری دادهها، بلکه درک و تبیین شیوههای زیست و تفکر ایرانیان در بستر تاریخی و جغرافیاییشان بود.
تولد و تحصیلات
نادر افشار نادری در سال ۱۳۰۵ در مشهد به دنیا آمد. او تحصیلات خود را در رشته مردمشناسی و علوم اجتماعی در فرانسه ادامه داد و پس از بازگشت به ایران، در دانشگاه تهران و مرکز مردمشناسی ایران به فعالیت پرداخت. او با باور به اینکه ایران سرزمینی با تنوع فرهنگی بینظیر است، پژوهشهای میدانی گستردهای در استانهای مختلف انجام داد؛ از قوم بلوچ و ترکمن گرفته تا لر، کرد، و عشایر قشقایی. یافتههای او نه تنها از نظر علمی اهمیت داشتند، بلکه به شناخت هویت فرهنگی ایران و پاسداشت سنتهای بومی کمک شایانی کردند.
نگاه انسانی
از ویژگیهای برجسته نادر افشار نادری، نگاه انسانی و همدلانهاش به جوامع محلی بود. او هیچگاه مردم را صرفاً «موضوع تحقیق» نمیدید، بلکه آنان را حاملان فرهنگی زنده میدانست که باید با احترام و درک متقابل با آنان مواجه شد. این نگرش اخلاقی باعث شد آثارش صمیمی، دقیق و ماندگار باشند. جالب است که پیش از ورود به دنیای دانشگاه و پژوهش، نادر افشار نادری مدتی نیز در عرصه ورزش فعالیت داشت. او از فوتبالیستهای شناختهشده دوران جوانی خود بود. در تیم دارایی تهران بازی میکرد و به عنوان بازیکنی باهوش و منظم شناخته میشد.
تألیفات و پژوهشهای او، از جمله مجموعه مطالعات مردمشناسی در مناطق مختلف ایران، همچنان از منابع معتبر دانشگاهی به شمار میآیند. نادر افشار نادری با کارهای خود نشان داد که مردمشناسی تنها یک علم نظری نیست، بلکه ابزاری است برای شناخت عمیقتر انسان، فرهنگ، و ریشههای اجتماعی ملتها.
بیشتر بخوانید:
