به لطف تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا، محققان ماده تاریک را با جزئیات فوقالعادهای نقشهبرداری کردهاند که میتواند به آنها در حل برخی از پیچیده ترین اسرار کیهانی کمک کند.
ماده تاریک ، ماده عجیب و نامرئی که بیشتر ماده جهان را تشکیل میدهد، را به سختی میتوان ترسیم کرد زیرا هیچ نوری را منعکس، جذب یا ساطع نمیکند. در عوض، دانشمندان برای تعیین محل آن به تأثیر گرانشی آن تکیه میکنند. این نقشه جدید دریچه ای بیسابقه به چگونگی تعامل ماده تاریک با بقیه جهان ارائه میدهد.
چسب کهکشان ها
سیارات، ستارگان، انسانها و هر آنچه قابل مشاهده است از چیزی ساخته شدهاند که ماده معمولی نامیده میشود. اما این ماده تنها ۱۵ درصد از مجموع ماده جهان را تشکیل میدهد. مابقی ماده تاریک است، مادهای که محققان در یک قرن گذشته سعی در درک آن داشتهاند. آنها گمان میکنند که این ماده مانند چسب عمل میکند و اجزاء جهان را در کنار هم نگه میدارد. دانستن محل قرارگیری آن به آشکار کردن اطلاعاتی در مورد تاریخچه جهان و چگونگی سازماندهی کیهان کمک خواهد کرد.
تلسکوپ فضایی هابل پیش از این به محققان کمک کرده بود تا ماده تاریک را در بخشی از آسمان که به خوبی مورد مطالعه قرار گرفته و به عنوان میدان بررسی تکامل کیهانی شناخته میشود، نقشهبرداری کنند. این میدان تقریباً به اندازه دو و نیم ماه کامل است. اما این تقریباً ۲۰ سال پیش انجام شد.
برای ایجاد یک نسخه به روز شده و با وضوح بالاتر، جیمز وب حدود ۲۵۵ ساعت را در سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ صرف مشاهده همان منطقه کرد. دایانا اسکوگنامیگلیو، کیهانشناس آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، به رویترز گفت: «تلسکوپ فضایی جیمز وب مانند گذاشتن یک عینک جدید برای جهان است.»
به گفته اسکوگنامیگلیو، این تلسکوپ کهکشانهای کم نورتر و دورتر را با جزئیات بسیار واضحتری نسبت به گذشته میبیند. همین امر امکان تصویر برداری شبکهای متراکمتر از کهکشانهای پسزمینه را فراهم میکند. از این روی، کهکشانهای بیشتر و تصاویر واضحتر مستقیماً به نقشهای واضحتر از ماده تاریک تبدیل میشوند.
به لطف تلسکوپ جیمز وب، ماسی، اسکوگنامیگلیو و همکارانشان نقشهای از ماده تاریک تهیه کردند که وضوح آن بیش از دو برابر نقشه هابل است. همچنین این نقشه شامل تقریباً ۸۰۰ هزار کهکشان می شود که تقریباً دو برابر کهکشانهای قدیمیتر است.
درک گیتی
محققان امیدوارند که نقشه آنها به درک بهتری از نقش ماده تاریک در جهان منجر شود. ژاکلین مککلیری، کیهانشناس رصدی به نشریه نیو ساینتیست گفت: «این نقشه نه تنها یک دستاورد رصدی است، بلکه به نوبه خود، امکان بسیاری از تحلیلهای دیگر مانند محدودیتهای پارامترهای کیهانشناسی، ارتباط بین کهکشانها و هالههای ماده تاریک آنها و نحوه رشد و تکامل آنها در طول زمان را فراهم میکند.»
دانشمندان میگویند که تحقیقات آینده بر اساس این نقشه ممکن است به دانشمندان در درک توزیع کهکشانها و اینکه چرا برخی از مناطق فضا نسبتاً پراکنده هستند، کمک کند.
بیشتر بخوانید:
