پنج سال پیش، باستانشناسان اعلام کردند که یک سازه عظیم متعلق به تمدن مایا را در جنوب شرقی مکزیک کشف کردهاند. این مجموعه که بین سالهای ۱۰۰۰ تا ۸۰۰ قبل از میلاد ساخته شده است، با نام آگوادا فنیکس شناخته میشود و محققان هنوز در حال کشف رمز و راز آن هستند. اکنون گروهی از محققان می گویند توانسته اند معمای کاربرد این سازه و اینکه چرا ساخته شده است را حل کنند.
کاوشها یک گودال صلیبی شکل را نمایان کرد که دارای شبکهای از گذرگاهها و کانالهایی است که از آن منشعب می شوند. باستانشناسان میگویند این ساختار یک کیهاننگاره یا نقشهای از چگونگی درک جوامع باستانی مایا از جهان است.
دیوید استوارت، باستانشناس دانشگاه تگزاس می گوید در جهان بینی و مذاهب آمریکای میانه، گودال صلیبی شکل همه چیز را به کیهان متصل میکرده است. برای جامعه ای که آن را ساخته است این امر سازه را به مکانی مقدس تبدیل می کرده است.
رنگدانه ها و تقویم مایا
محققان در داخل گودال، رنگدانههایی یافتند که با چهار جهت اصلی مطابقت دارند. به عنوان مثال، از رنگ آبی برای نشان دادن شمال استفاده میشود، در حالی که رنگ زرد با جنوب مرتبط است. علاوه بر این، محور شرقی-غربی این سازه با طلوع خورشید در ۱۷ اکتبر و ۲۴ فوریه همسو است یعنی یک بازه ۱۳۰ روزه که احتمالاً نیمی از چرخه ۲۶۰ روزه تقویم آیینی آمریکای میانه را نشان میدهد.
این سازه عظیم سالها قبل از توسعه سلسله مراتب باستانی مایا ساخته شده است. به همین دلیل، محققان فکر میکنند که آگوادا فنیکس با استفاده از کار اجباری ساخته نشده است. به گفته محققان، اگر بیش از هزار کارگر برای تکمیل این پروژه گرد هم میآمدند، این سازه میتوانستظرف چند سال به پایان برسد.
محققان همچنین در داخل گودال صلیبی شکل، مجسمههای یشم از یک تمساح، یک پرنده و احتمالاً یک زن در حال زایمان پیدا کردند. آنها میگویند این اقلام منعکسکننده تجربیات روزمره هستند و شواهد بیشتری برای عدم وجود سلسله مراتب ارائه میدهند.
تکنیک لیدار
در مراحل اولیه تحقیق، باستانشناسان از لیدار استفاده کردند، تکنیکی که شامل انتشار لیزرهای پالسی از هواپیما و اندازهگیری مدت زمان بازگشت آنها است. با استفاده از این دادهها، متخصصان میتوانند نقشهای از سطح چشمانداز ایجاد کنند.
زانتی اس. سبالوس، انسانشناس دانشگاه آریزونا و از نویسندگان این مقاله، میگوید: «به نظر من خیلی جالب است که فناوریهای جدید به کشف این نوع جدید از چیدمانهای معماری کمک میکنند. وقتی آن را روی نقشه میبینید، بسیار چشمگیر است که افرادی بدون هیچ سازمان یا قدرت متمرکزی برای انجام مراسم مذهبی و ساخت این سازه عظیم گرد هم میآمدند.»
محققان می گویند معمولاً اگر جوامع باستانی پادشاهان یا حاکمانی داشتند، آنها در مجسمهها یا نقاشیها به تصویر کشیده میشدند، یا در کاخهای بزرگ زندگی میکردند. از آنجا که هیچکدام از آنها را در آگوادا فنیکس دیده نمی شود، نشان می دهد این سازه متعلق به دوران ابتدائی تمدن مایاها بر می گردد؛ زمانی که سلسله مراتب اجتماعی و حکومتی وجود نداشت.
بیشتر بخوانید:
